Доллар58.9 Евро69.43
-37 °С

Мэҥэ-Хаҥаласка чиэһинэйэ суох быыбар буолан эрэр

08:52 в 01.09.201716 1017

Хомойуох иһин, кэлиҥҥи кэмҥэ дьон быыбар айдааннаахтык барарыгар үөрэнэн да хааллылар. Араас кандидаттартан, оннооҕор быыбардааччылартан: “Чиэһинэй быыбар иһин! Быыбар чиэһинэй буолуохтаах!” – диэн иһиллэр даҕаны, ким да ону итэҕэйбэт буолбута ыраатта.

Тоҕо маннык балаһыанньа үөскээбитин мин ырытан өйдүү сатаабытым ыраатта. Ол кэнниттэн биир сүрүн санааҕа кэллим: бу билигин салайар уорганнарга (былааска диэххэ) талыллыбыт дьон бу миэстэлэрин сөбүлээн кэбиһэн, онно өссө да уһуннук олороору, сымнаҕас кириэһилэ уйгутунан-быйаҥынан салгыы туһанаары быыбарга өлө-тиллэ киирсэллэр. Ситинник – дьон-сэргэ туһугар үлэлээри-хамсаары буолбатах, бэйэлэрин тустарыгар мөхсөллөр. Эбэтэр “бэйэлэрин миэстэлэригэр” бэйэлэрин киһилэрин хааллараары. “Сөп буолуо, сөбүн үлэлээтибит”, – диэн сүгүнүнэн туораан биэриэхтэрэ баара дуо, суох буоллаҕа. Эбэтэр кырдьык баһылык дуоһунаһа мүөтүнэн алла турар баҕайыта дуу? Оннук диэххэ айылаах.

Онон, мин тобулан таһаарбыт бастакы быһаарыым: кистии-саба коррупциялаан ону-маны кып гыннарыы, “бэйэ” дьонугар хамнас, откат тэбэн биэрии.

Дуоһунастан туоруон баҕарбат иккис биричиинэлэрэ – оҥорбут хараҥа дьыалаларбыт арыллан хаалыахтара диэн. Саҥа баһылык кэллэҕинэ ревизия оҥороро чуолкай. Оччоҕо дьэ хайдах айбардаан, аймахтаһан-уруулаһан, хорон аһаан-сиэн олорбуттара барыта арыллан кэлиэн сөп. Иэдээн!

Дьэ бу икки биричиинэ биһиги ханнык да таһымнаах быыбардарбытын олус айдааннаах оҥорор. Онон, быыбар айдаанын төрдө-төбөтө – коррупцияҕа сытар эбит диэн чуо-бааччытык быһааран кэбиһэбит. Оттон коррупция төрдө-төбөтө хантан саҕаланарын бары билэр инигит? Үөһэттэн, үөһэттэн... Ону барытын биир биллэр партия иилиирин-саҕалыырын эмиэ истэр-билэр буолуохтааххыт.

Кинилэр кистэлэҥ лозуннара: “Былааска хайаан да хаалыахтаахпыт! Салгыы байыахтаахпыт-тайыахтаахпыт! Дьон төбөтүн эргитиэхтээхпит! Онно муниципалитеттар тирэх буолуохтаахтар! Бэйэбит эрэ дьоммут талыллыахтаахтар!”.

Балаҕан ыйын 10 күнэ чугаһаан истэҕин ахсын быыбар буолар улуустарыгар уонна нэһилиэктэригэр киирсии сытыырхайар. Олус айдааннаахтык барар быыбардар эмиэ бааллар. Холобур, Мэҥэ-Хаҥалас улууһугар баһылык быыбара мэлдьи сытыы киирсиилээх буолар. Бу Дьокуускайтан ыаллыы сытар, стратегическай суолталаах улуус буоларынан быһаарыллар. Манна олус элбэх үп-харчы эргийэр. Атын улуустар бюджеттарын кытары тэҥнээн көрөөрүҥ эрэ, бэйэҕит сөҕүөххүт.

Мин барыларын “үпкэ-харчыга ымсыыран быыбарга кытталлар” диэбэппин. Холобур, Мэҥэ-Хаҥалас улууһун баһылыгын дуоһунаһыгар билиҥҥи Майа сэлиэнньэтин баһылыга Тимофей Нестеров “Справедливай Россия” партияттан туруорунан, бу быыбарга кыайардыы киирсэ сылдьар. Кини аҥаардас “Справедливай Россия” партияттан турбутун, коррупцияны утарар санаалаах киирсэн эрэрин хайгыахха эрэ сөп.

Онон, Мэҥэҕэ быыбарга киирсэ сылдьаллар: улуус билиҥҥи баһылыга Николай Старостин, "СУ-98" ААО генеральнай директорын солбуйааччы Никифор Афонскай, “политкиллер” Владимир Максимов уонна эппиппит курдук Тимофей Нестеров.

Сүрүн киирсии Тимофей Нестеров уонна Николай Старостин икки ардыларыгар буола турар. Дьэ маныаха араас албастар туттуллаллар. Бастатан туран, сүрүн утарылаһааччыны быыбартан уста сатааһын. “Политкиллер” сулустаах чааһа үүнэр, кини Тимофей Нестеровы быыбартан устарга диэн сайабылыанньаны улуус суутугар биэрэр. Сайабылыанньатын төрүөтэ: кинини олохтоох “Справедливай Россия” буолбакка, республиканскай отделениета бэйэтэ түһэрбит диэн.

Суут “политкиллерга” аккаастыыр, онон Тимофей Нестеров быыбарга туох да моһоло суох салгыы кыттар кыахтанар. Сөп, кырдьык кыайтарбата, барыта орун-оннугар буолла.

Суох, Тимофей Нестеров кытаанах характердаах киһи эбит – аны “политкиллеры” бэйэтин баалкылыырга быһаарынан, кинини устар туһунан сайабылыанньаны суукка биэрдэ уонна кыайда! Суут Максимовы быыбартан устан кэбистэ.

Бар дьон “политкиллер” Максимов ким сорудаҕынан уонна ким туһатыгар үлэлии сатаабытын мэҥэлэр бэркэ билэр, сэрэйэр буоллахтара. Сэрэйэн да диэн, көстө сылдьар ээ. Санаан көрүҥ, Максимов Мэҥэ-Хаҥалас киинин – Аллараа Бэстээх быыбарыгар эмиэ кыттыгастаах. Ол быыбарга “единэйдэртэн” Юрий Колмаков диэн Николай Старостин солбуйааччыта баһылык дуоһунаһыгар киирсэ сылдьар. Бу Колмаковка Максимов итэҕэллээх киһи буолан сылдьар. Ол сылдьан сүрүн утарсааччыларын Бор диэн киһини эмиэ быыбартан устар ухханыгар ыллараллар. Суутунан уһултараллар даҕаны, ол эрээри анарааҥы киһи сууттаһан, быыбарга кыттар быраабын төнүннэрэр.

Дьэ бу кэнниттэн: “Ыраас быыбардар иһин!” – диэҥ. Мэҥэ-хаҥаластар быыбардарын кимнээх уонна хайдах курдук киртитэ сылдьалларын киһи сонньуйа көрөр-истэр. Биир тылынан эттэххэ, олус куһаҕан...

Тугун да кыһыытай, аҥаардас бу маннык быһыыланалларын иһин киһи Тимофей Нестеровка ситиһиини, кыайыыны баҕарар.

Александр ЯКОВЛЕВ, “Туймаада” хаһыат

тэрийээччитэ, кылаабынай редактора.

*   *   *

 

Николай Старостиҥҥа АҺАҔАС СУРУК

Убаастабыллаах Николай Прокопьевич! Эн үрдүк ааккар биhиги, Мэҥэ-Хаҥалас улууhун быыбардааччылара, суруйан эрэбит. Быйылгы быыбарга Арассыыйа киин быыбардыыр хамыыhыйатын хотуна Элла Памфилова "ЧИЭhИНЭЙ БЫЫБАР" буолуохтаах диэн бука бары кандидаттарга тоhоҕолоон ыҥырыы тириэрдибитэ. Онон дьэ ыраас быыбар буолсу, ким күүстээх ол кыайыа дии санаабыппыт.

Биhиги, кэм 2017 сыл дьоно, син ону-маны билэн олоробут. Улууспутугар сөптөөх баhылык солотун сүгэр дьонунан эйигин уонна Тимофей Нестеровы ааттыыр этибит.

Ол эрээри эн Арассыыйа, республика, улуус ыытар политикатын илэ бэйэҕинэн бардырҕаччы кэhэн туран бэйэҥ салалтаҕар, норуоккар уонна тус бэйэҕэр эрэммэккэ, республика биллэр политтехнологын Владимир Максимовы улууспутугар наймылаhан аҕалан туруорбуккуттан биhиги, мэҥэлэр, олус диэн кэлэйдибит.

Күн бүгүҥҥэ диэри эрэнэн кэлбит аҕа баhылыкпыт улууhуҥ дьонун-сэргэтин, норуоккун түhэн биэрэн хараҥа быhыылаах кирдээх быыбары саҕалаатыҥ.

Ол гынан баран, ити быhыыҥ төрдө биллэн эрэр. Наймыласпыт Махсыымабыҥ албын технологията сатаан табыллыбакка, Тимофей Нестеровка суукка хотторбутун бэркэ диэн бары билэн олоробут. Кини эрэ хотторуо дуо?..

Эн быыбарыҥ хампаанньата, эйигин тулалыыр Мэҥэ-Хаҥалас туруу үлэhит дьоно саакка-суукка, бэл диэтэр күннээҕи кэпсэтиигэ, күлүүгэ-элэккэ бардылар.

Биhиги улуус дьоно эйигиттэн ыйытыахпытын баҕарабыт:

1. Чиэhинэй быыбар туhугар илии тутуhан баран, тоҕо толорбоккун?

2. Илэ бэйэҕинэн дьоҥҥор-сэргэҕэр бу курдук холобур буолаҕын дуо?

3. Тимофей Нестеровтыын сатаан киирсибэт быhыыҥ бу дуо?

4. Улууспут аатын-суолун ыытан бараҥҥын, инникитин тугунан матыыптаан үлэлээри гынаҕын?

5. Мэҥэлэр хайа үрдүгэр буолбакка, хайа тэллэҕэр буолабыт дуо?

Биhиги Мэҥэ-Хаҥалас улууhун дьоно, быыбардааччылар, этиибитин тиэрдэн туран норуоккар эппиэттииргэр ыҥырабыт!

*   *   *

Комментарии(16)

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 01.10.2017, 04:37

Prezzi Del Viagra On Sale Progesterone Purchase Female Viagraachat De Viagra <a href="http://costofcial.com" rel="nofollow">cheap cialis</a> Buy Clomid Online Ship Usa Kamagra Intermediates

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 01.10.2017, 04:37

Prezzi Del Viagra On Sale Progesterone Purchase Female Viagraachat De Viagra <a href="http://costofcial.com" rel="nofollow">cheap cialis</a> Buy Clomid Online Ship Usa Kamagra Intermediates

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 01.10.2017, 04:37

Prezzi Del Viagra On Sale Progesterone Purchase Female Viagraachat De Viagra <a href="http://costofcial.com" rel="nofollow">cheap cialis</a> Buy Clomid Online Ship Usa Kamagra Intermediates

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 01.10.2017, 04:37

Prezzi Del Viagra On Sale Progesterone Purchase Female Viagraachat De Viagra <a href="http://costofcial.com" rel="nofollow">cheap cialis</a> Buy Clomid Online Ship Usa Kamagra Intermediates

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 01.10.2017, 04:37

Prezzi Del Viagra On Sale Progesterone Purchase Female Viagraachat De Viagra <a href="http://costofcial.com" rel="nofollow">cheap cialis</a> Buy Clomid Online Ship Usa Kamagra Intermediates

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 01.10.2017, 04:37

Prezzi Del Viagra On Sale Progesterone Purchase Female Viagraachat De Viagra <a href="http://costofcial.com" rel="nofollow">cheap cialis</a> Buy Clomid Online Ship Usa Kamagra Intermediates

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 01.10.2017, 04:37

Prezzi Del Viagra On Sale Progesterone Purchase Female Viagraachat De Viagra <a href="http://costofcial.com" rel="nofollow">cheap cialis</a> Buy Clomid Online Ship Usa Kamagra Intermediates

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 01.10.2017, 04:37

Prezzi Del Viagra On Sale Progesterone Purchase Female Viagraachat De Viagra <a href="http://costofcial.com" rel="nofollow">cheap cialis</a> Buy Clomid Online Ship Usa Kamagra Intermediates

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 04.10.2017, 19:42

Ed Supplements Overnight Generique Finasteride Achat Cialis Livraison Rapide <a href="http://sildenafdosage.com" rel="nofollow">viagra online</a> Farmacy Online Viagra Contre Indications

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 04.10.2017, 19:42

Ed Supplements Overnight Generique Finasteride Achat Cialis Livraison Rapide <a href="http://sildenafdosage.com" rel="nofollow">viagra online</a> Farmacy Online Viagra Contre Indications

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 04.10.2017, 19:42

Ed Supplements Overnight Generique Finasteride Achat Cialis Livraison Rapide <a href="http://sildenafdosage.com" rel="nofollow">viagra online</a> Farmacy Online Viagra Contre Indications

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 04.10.2017, 19:42

Ed Supplements Overnight Generique Finasteride Achat Cialis Livraison Rapide <a href="http://sildenafdosage.com" rel="nofollow">viagra online</a> Farmacy Online Viagra Contre Indications

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 04.10.2017, 19:42

Ed Supplements Overnight Generique Finasteride Achat Cialis Livraison Rapide <a href="http://sildenafdosage.com" rel="nofollow">viagra online</a> Farmacy Online Viagra Contre Indications

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 04.10.2017, 19:42

Ed Supplements Overnight Generique Finasteride Achat Cialis Livraison Rapide <a href="http://sildenafdosage.com" rel="nofollow">viagra online</a> Farmacy Online Viagra Contre Indications

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 04.10.2017, 19:42

Ed Supplements Overnight Generique Finasteride Achat Cialis Livraison Rapide <a href="http://sildenafdosage.com" rel="nofollow">viagra online</a> Farmacy Online Viagra Contre Indications

Аватар пользователя Гость
HaroTobamimi 04.10.2017, 19:42

Ed Supplements Overnight Generique Finasteride Achat Cialis Livraison Rapide <a href="http://sildenafdosage.com" rel="nofollow">viagra online</a> Farmacy Online Viagra Contre Indications

Аватар пользователя Гость
CAPTCHA
This question is for testing whether or not you are a human visitor and to prevent automated spam submissions.
3 + 1 =
Solve this simple math problem and enter the result. E.g. for 1+3, enter 4.